دولت هند، پس از عقبنشینی از دستورالعمل بحثبرانگیز نصب اجباری اپلیکیشن دولتی «سانچار ساتی»، بار دیگر با طرحی جنجالی پا به عرصه قانونگذاری فناوری گذاشته است. اینبار، پیشنهاد الزام روشنبودن دائمی قابلیت موقعیتیاب جهانی (GPS) در تمامی گوشیهای هوشمند به یکی از چالشهای اصلی میان دولت و شرکتهای بزرگ فناوری تبدیل شده است. این اقدام میتواند پیامدهای عمیقی برای حریم خصوصی میلیونها کاربر هندی داشته باشد و نگرانیهای جدی را در سطح داخلی و بینالمللی برانگیزد.
نگرانیهای فزاینده درباره حریم خصوصی با الزام روشنبودن دائمی GPS در هند
پیشنهاد جدید دولت ناریندرا مودی، نخستوزیر هند، مبنی بر اجباریشدن فعالسازی دائمی GPS، در ادامه تلاشهای این کشور برای افزایش نظارت بر دادههای دیجیتال است. پیش از این، دولت از دستور خود برای نصب پیشفرض و غیرقابل حذف یک اپلیکیشن دولتی روی تمامی گوشیهای فروختهشده در کشور، موسوم به «سانچار ساتی»، عقبنشینی کرده بود. اما طرح جدید فعالسازی دائمی GPS، که از سیگنالهای ماهوارهای و دادههای شبکه برای تعیین مکان دقیق کاربر با خطای حدود یک متر استفاده میکند، نگرانیهای گستردهای را در مورد حریم خصوصی کاربران به وجود آورده است. در شرایط کنونی، قابلیت GPS تنها در مواقع اضطراری مانند برقراری تماس اورژانسی فعال میشود، اما با تصویب این طرح، گوشیهای هوشمند کاربران به ابزارهای ردیابی دائمی تبدیل خواهند شد.
رویارویی غولهای فناوری با تصمیم دولت هند برای GPS
این طرح با مخالفت شدید شرکتهای فناوری بزرگی مانند اپل و گوگل روبهرو شده است. این شرکتها، که نقش محوری در بازار گوشیهای هوشمند هند دارند، این پیشنهاد را «تخلف نظارتی» توصیف کرده و هشدار دادهاند که چنین الزامی میتواند تبعات قانونی، امنیتی و مرتبط با حریم خصوصی گستردهای را به دنبال داشته باشد. فعالسازی دائمی GPS بدون رضایت صریح و مداوم کاربر، با سیاستهای حریم خصوصی این شرکتها و همچنین استانداردهای جهانی حفاظت از دادهها در تضاد است. به همین دلیل، جلسهای که قرار بود بین نمایندگان دولت هند و مدیران ارشد صنعت گوشیهای هوشمند برای بررسی این موضوع برگزار شود، به تعویق افتاده است که نشان از پیچیدگی و حساسیت بالای موضوع دارد.
انگیزه دولت هند از ردیابی دقیقتر موقعیت مکانی کاربران
دلیل اصلی دولت هند برای اصرار بر روشنبودن دائمی GPS، به نگرانیهای امنیتی و نیاز نهادهای دولتی به دادههای موقعیت مکانی دقیقتر در جریان تحقیقات بازمیگردد. انجمن اپراتورهای مخابراتی هند (COAI) نیز اوایل سال جاری این پیشنهاد را مطرح کرد و اعلام داشت که دادههای فعلی مبتنی بر موقعیت دکلهای مخابراتی، دقت کافی برای اهداف نظارتی را ندارند. درحالیکه دادههای دکلهای مخابراتی میتوانند صرفاً محدوده تقریبی یک کاربر را نشان دهند، GPS قابلیت ردیابی لحظهای و بسیار دقیقتری را فراهم میآورد. با این حال، حتی روشهای قدیمی ردیابی نیز چالشهای خود را داشتهاند؛ انجمن COAI اشاره کرده است که نمایش پیامهای پاپآپ به کاربران مبنی بر "اپراتور شما درحال تلاش برای دسترسی به موقعیت شماست" باعث میشود افراد تحت ردیابی به راحتی از آن مطلع شوند. این انجمن از دولت خواسته است تا دستور غیرفعالسازی این پیامها را به شرکتهای سازنده ابلاغ کند.
ابعاد گستردهتر قانونگذاری GPS در هند و پیامدهای آن
تصمیم دولت هند برای اجباریکردن GPS دائمی، فراتر از یک مسئله فنی است و ابعاد عمیقتری در زمینه حکمرانی دیجیتال و حقوق شهروندی دارد. این اقدام میتواند به جمعآوری بیسابقه دادههای موقعیت مکانی شهروندان منجر شود و این پرسش را مطرح کند که این دادهها چگونه نگهداری، پردازش و استفاده خواهند شد.
ریسکهای حریم خصوصی:
امکان ردیابی دائمی افراد توسط نهادهای دولتی یا حتی سوءاستفاده توسط عوامل غیرمجاز.
جمعآوری حجم عظیمی از دادههای حساس بدون رضایت آگاهانه کاربر.
خطر هدفقراردادن شهروندان بر اساس الگوهای حرکتی و مکانی آنها.
معضل شرکتهای فناوری:
دوگانگی میان رعایت قوانین داخلی هند و حفظ استانداردهای جهانی حریم خصوصی.
لزوم بازنگری در طراحی نرمافزاری و سختافزاری محصولات برای بازار هند.
ایجاد یک سابقه قانونی که میتواند در سایر کشورها نیز مورد استناد قرار گیرد.
در نهایت، این کشمکش نه تنها بر آینده فناوری در هند تأثیر میگذارد، بلکه میتواند به یک الگوی مهم در چالش جهانی میان امنیت ملی، نظارت دولتی و حق حریم خصوصی شهروندان تبدیل شود. پیامدهای این تصمیم، نه تنها برای کاربران هندی، بلکه برای رویکرد جهانی شرکتهای فناوری به حریم خصوصی در بازارهای بزرگ و نوظهور، تعیینکننده خواهد بود.
مطالب مرتبط
- پژوهش آنتروپیک فاش کرد: هوش مصنوعی با «هک پاداش» به فریبکاری روی میآورد
- آپاچی به کاربران خود درباره یک آسیبپذیری بحرانی ۱۰.۰ در ابزار تیکا هشدار میدهد
- شرکت جاسوسافزار اسرائیلی اینتلکسا با وجود تحریمها همچنان تلفنها را هک میکند
- گوگل ۲۰۲۵ را افشا کرد: از سلطه هوش مصنوعی جمنای تا حکمرانی مرورگر کروم
