بنیاد نرمافزار آپاچی (Apache Software Foundation) هفته گذشته زنگ خطر را درباره یک نقض امنیتی بسیار جدی با امتیاز ۱۰.۰ در سیستم امتیازدهی CVSS به صدا درآورد. این آسیبپذیری بحرانی که با شناسه CVE-2025-66516 شناخته میشود، ابزار پردازش متادیتای «آپاچی تیکا» (Apache Tika) را هدف قرار داده است و پتانسیل بالایی برای سوءاستفاده دارد. این هشدار در حالی صادر میشود که کمتر از یک سال از رفع یک نقص امنیتی مشابه در همین ابزار میگذرد، اما مشخص شده که راهحل قبلی به طور کامل مشکل را برطرف نکرده است.
جزئیات نقض امنیتی بحرانی در آپاچی تیکا: خطری پنهان در پردازش متادیتا
آسیبپذیری اخیر در آپاچی تیکا، که امتیاز کامل ۱۰.۰ را در مقیاس CVSS به خود اختصاص داده، نشاندهنده شدت و وخامت بالای آن است. این امتیاز به معنای آن است که مهاجمان میتوانند با بهرهبرداری از این ضعف، کنترل کامل سیستم را به دست آورده و منجر به افشای اطلاعات، تخریب دادهها یا از دسترس خارج شدن سرویس شوند. ریشه اصلی این مشکل به نقص امنیتی قبلی (CVE-2025-54988) که در ماه آگوست گزارش شده بود، بازمیگردد. نقص قبلی که با امتیاز ۸.۴ ارزیابی شده بود، به مهاجم اجازه میداد تا از طریق تزریق موجودیت خارجی XML (XXE) در یک فایل XFA دستکاری شده درون PDF، حملات مخربی را انجام دهد.
بنیاد آپاچی اعلام کرده که اگرچه این نقص قبلی رفع شده بود، اما بهروزرسانیهای لازم به درستی به کاربران منتقل نشده یا ساختار ماژولها باعث سردرگمی شده است. کاربران تنها با بهروزرسانی ماژول `tika-parser-pdf-module` همچنان در برابر این آسیبپذیریهای آپاچی تیکا مستعد باقی میمانند، مگر اینکه همزمان `tika-core` را به نسخه ۳.۲.۲ یا بالاتر ارتقا دهند. این موضوع نشاندهنده پیچیدگی مدیریت پچها در پروژههای بزرگ نرمافزاری است و تأکید میکند که بهروزرسانیهای امنیتی باید به دقت دنبال و اجرا شوند. همچنین، در گزارش اولیه نقص CVE-2025-54988، به این نکته اشاره نشده بود که در نسخههای ۱.x تیکا، `PDFParser` در ماژول `org.apache.tika:tika-parsers` قرار دارد که این امر نیز به سردرگمی کاربران و تیمهای امنیتی افزوده است.
آپاچی تیکا چیست و چرا آسیبپذیری آن اهمیت دارد؟
آپاچی تیکا یک جعبهابزار قدرتمند و متنباز است که برای شناسایی و استخراج متادیتا و محتوای متنی از بیش از ۱۰۰۰ فرمت فایل مختلف استفاده میشود. این فرمتها شامل اسناد PDF، فایلهای Microsoft Office، تصاویر، فایلهای صوتی و بسیاری دیگر هستند. تیکا در طیف وسیعی از کاربردها، از جمله موتورهای جستجو برای ایندکس کردن محتوا، تحلیل دادهها برای کشف اطلاعات پنهان، و حتی در پزشکی قانونی دیجیتال برای بازیابی شواهد، مورد استفاده قرار میگیرد. با توجه به دامنه وسیع کاربرد و توانایی آن در تعامل با انواع دادهها، هرگونه نقض امنیتی تیکا میتواند عواقب گستردهای داشته باشد و سیستمهای وابسته به آن را در معرض خطر قرار دهد. این ابزار به عنوان یک لایه حیاتی در زنجیره پردازش دادهها عمل میکند و آسیبپذیری در آن میتواند به مهاجمان امکان دسترسی به اطلاعات حساس یا حتی اجرای کد از راه دور را بدهد.
نحوه مقابله با آسیبپذیری آپاچی تیکا: توصیههای ضروری برای کاربران
برای محافظت از سیستمها در برابر این آسیبپذیری آپاچی تیکا، بنیاد آپاچی و کارشناسان امنیتی توصیههای زیر را ارائه دادهاند:
بهروزرسانی فوری: حیاتی است که کاربران آپاچی تیکا، بهویژه آنهایی که از نسخههای قدیمیتر استفاده میکنند، هر دو ماژول `tika-parser-pdf-module` و `tika-core` را به جدیدترین نسخه (حداقل `tika-core >= 3.2.2`) ارتقا دهند. این اطمینان را میدهد که تمام پچهای امنیتی مربوطه اعمال شدهاند.
بررسی و مانیتورینگ: سازمانها باید سیستمهای خود را به طور منظم برای شناسایی هرگونه فعالیت مشکوک مرتبط با نقض امنیتی تیکا یا بهرهبرداری از آن مانیتور کنند. استفاده از سیستمهای تشخیص نفوذ (IDS) و سیستمهای مدیریت اطلاعات و رویدادهای امنیتی (SIEM) میتواند در این زمینه کمککننده باشد.
اعمال اصول کمترین امتیاز: اطمینان حاصل کنید که سرویسهایی که از آپاچی تیکا استفاده میکنند، تنها با حداقل امتیازات لازم برای انجام وظایف خود اجرا میشوند. این کار میتواند دامنه آسیب در صورت سوءاستفاده موفقیتآمیز را محدود کند.
این رویداد بار دیگر بر اهمیت رویکرد دفاعی چندلایه در امنیت سایبری و لزوم بهروزرسانیهای مستمر و جامع تأکید میکند. نادیده گرفتن یک آسیبپذیری، حتی اگر در ابتدا کماهمیت به نظر برسد، میتواند به یک خطر امنیتی فاجعهبار تبدیل شود.
مطالب مرتبط
- شرکت جاسوسافزار اسرائیلی اینتلکسا با وجود تحریمها همچنان تلفنها را هک میکند
- هشدار امنیتی جدید: افزونههای مخرب مرورگرهای کروم و اج بیش از ۴.۳ میلیون کاربر را آلوده کردهاند
- کشف آسیبپذیری بحرانی React4Shell؛ میلیونها سرور در خطر اجرای کد از راه دور
- شرکت جاسوسافزار اسرائیلی اینتلکسا با وجود تحریمها همچنان تلفنها را هک میکند
